Skip to content

Sao thế các nhà sử học?

Tháng Mười 3, 2010

Sự im lặng hay góp ý một cách thận trọng, chưa công bằng của những nhà sử học nổi tiếng có mục đích gì? Chỉ biết rằng, khi góp ý về một sự kiện, một vấn đề, nhất là về vấn đề văn hóa, lịch sử cần nhất là một cái tâm trong sáng, không vụ lợi

Lẽ thường ở đời thì phàm những người trong nghề sẽ rất sôi nổi, hào hứng khi nói đến chuyện nghề của mình bởi đó là trách nhiệm, là nghiệp dĩ mà mỗi người đã trót vương mang.

Những nghề nghiệp phổ biến đã vậy thì những người làm công tác nghiên cứu lịch sử cũng sẽ không thể khác mà còn phải nặng lòng, phải trăn trở nhiều hơn.

Thật sự bất ngờ trong số rất nhiều người lên tiếng trao đổi, góp ý về bộ phim lịch sử Lý Công Uẩn – Đường tới thành Thăng Long mang đậm phong cách Tàu mà thiếu đi cái hồn Việt thì không thấy những góp ý của những nhà sử học nổi tiếng và đáng kính tại Việt Nam như các ông GS Lê Văn Lan, GS Phan Huy Lê, nhà sử học Dương Trung Quốc, …

Trong số những người góp ý, có những người đang làm công tác nghiên cứu văn hóa, lịch sử và cả những người ngoại đạo nhưng có tâm với văn hóa lịch sử nước nhà.

Ngoài những ý kiến, họ còn sưu tầm, đưa ra những chứng cứ, luận điểm để làm sinh động và thuyết phục hơn cho quan điểm của mình.

Sự im lặng hay góp ý một cách thận trọng của những nhà sử học đáng kính kia thật sự tạo một suy luận không hay trong dư luận. Đó là sự im lặng đáng ngờ.

Trong bài phỏng vấn đăng trên báo SGGP ngày 02/10/2010, ông Dương Trung Quốc phát biểu rằng “Các nhà sử học nên khiêm nhường và riêng tôi nếu cần chỉ xin tư vấn cho những người làm phim những gì mình hiểu thực đích xác”. Khiêm nhường trong ý của ông nhà sử học họ Dương này có ý nghĩ như thế nào thì chỉ có ông mới thực sự hiểu. Dẫu biết rằng khiêm nhường là đức tính tốt, nhưng những người có sự am hiểu về lịch sử hàng đầu tại Việt Nam hiện nay còn không dám cho ý kiến thì quả là chuyện rất đáng bị phê phán.

Cũng trong cuộc phỏng vấn này, ông Dương Trung Quốc cho rằng “Thử nghĩ Lý Công Uẩn lên ngôi khi nền tự chủ của dân tộc ta, nếu tính từ Ngô Vương Quyền lập nhà Ngô sau chiến thắng Bạch Đằng (938) mới có 71 năm, vậy mà Lý Công Uẩn khoác lên mình phẩm phục như hoàng đế nhà Tống thì đấy cũng là một cách thể hiện, một bản lĩnh tự tin vào nền tự chủ của một quốc gia vừa thoát ra khỏi ách đô hộ hơn 1.000 năm bị coi chỉ là quận huyện của phương Bắc mà thôi”. Nói về sự tự tin thì không sai. Tuy nhiên, nên nhớ rằng đây là một bộ phim lịch sử, nói về một giai đoạn lịch sử trọng đại, mục đích chính là để công chiếu phục vụ một sự kiện văn hóa lịch sử trọng đại khác, nó không phải là tác phẩm điện ảnh Hollywood. Đã là nhà nghiên cứu lịch sử, đáng lý ra ông nên tôn trọng tính chính xác của lịch sử.

Một sự việc có liên quan đến lịch sử, đến dân tộc, có tầm ảnh hưởng sâu sắc đến thế hệ trẻ, thế hệ tương lai và nền văn hóa nước nhà thì rất cần có những ý kiến nhiều chiều nhằm làm sáng tỏ thêm những góc khuất, những thiếu sót trong tư liệu lịch sử vốn đã rất hạn hẹp, thiếu thốn.

Hơn ai hết, với những sử liệu có trong tay, kết hợp với sự phân tích, suy luận, những nhà sử học nên cho ý kiến, mà phải là những ý kiến chính xác, phù hợp với thực tế lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Với bộ phim lịch sử đầu tiên về một triều đại hùng mạnh trong lịch sử của dân tộc, việc xây dựng, mô phỏng lại bối cảnh xã hội, hình ảnh, trang phục cho nhân vât trong phim càng phải được chú ý đặc biệt. Không nên quá dễ dãi để rồi tạo một tiền lệ không tốt cho những tác phẩm, những ngộ nhận về sau.

Dư luận trong mấy ngày qua ồn ào việc ông Lê Văn Lan cũng tham gia tư vấn cho bộ phim, do đó sự im lặng của ông đôi phần được lý giải. Sự im lặng này sẽ được hiểu rằng ông đồng tình với cái cách mà bộ phim đã thể hiện. Ngoài ra, cũng có thể nói rằng, sự thiếu trách nhiệm hay quá dễ dãi trong quá trình tư vấn là nguyên nhân chính dẫn đến cái nhìn lệch lạc về lịch sử dân tộc.

Đến thời điểm này, dư luận hầu như chưa nhận được ý kiến nào từ phía GS Phan Huy Lê, Chủ tịch Hội sử học Việt Nam về những vấn đề gây tranh cãi quanh bộ phim. Sự im lặng có đồng nghĩa với hài lòng về bộ phim lịch sử này? Trong khi trước đó, Tại lễ khánh thành tượng đài Lý Thái Tổ tại vườn hoa Chí Linh, Giáo sư Phan Huy Lê nhận xét: “Bức tượng này đã phản ánh được tư thế, thần thái của vua Lý Thái Tổ”. Trong nhận xét trên, ông cũng chỉ nói đến tư thế, thần thái của vua Lý Thái Tổ, ông không hề đề cập đến trang phục.

Một sự việc đang gây sự chú ý của dư luận, nhận được rất nhiều ý kiến đa chiều của những người có chuyên môn lẫn không có chuyên môn. Chứng tỏ tầm quan trọng của sự việc ấy.

Có nhiều ý kiến tâm huyết, cầu thị, bên cạnh đó cũng có những ý kiến mang tính chủ quan, cảm tính. Đó là điều không tránh khỏi. Nhưng xét cho cùng, càng nhiều ý kiến càng tốt, từ đó vấn đề sẽ sớm được làm sáng tỏ và chính xác.

Vậy sự im lặng hay góp ý một cách thận trọng, chưa công bằng của những nhà sử học nổi tiếng có mục đích gì? Chỉ biết rằng, khi góp ý về một sự kiện, một vấn đề, nhất là về vấn đề văn hóa, lịch sử cần nhất là một cái tâm trong sáng, không vụ lợi.

  • Trần Minh Quân (Da Vàng)
Advertisements
4 phản hồi leave one →
  1. giang permalink
    Tháng Mười 3, 2010 10:24 chiều

    Bác Dương Tàu đã có ý kiến quá rõ rồi. Bác Dương Tàu khuyên các nhà sử học như Giáo sư Phan Huy Lê, Giáo sư Lê Văn Lan phải hết sức khiêm tốn, đừng tưởng là giáo sư Sử học thì giỏi, còn tỏ ra coi thường những nhà sử học không có hàm giáo sư nhưng cũng là Đại biểu Cuốc hội chớ chơi đâu? Ha ha!!!

  2. pham van dung permalink
    Tháng Mười 4, 2010 10:18 sáng

    Tôi là bạn đọc của các vị. đề nghị công khai danh tính trên những vấn đề được bàn luận có tính nhậy cảm này, lẽ dĩ nhiên cả chức danh, học ham học vị càng tốt. tuy nhiên , nên coi là trao đổi học thuật đừng nên quy chụp.

Trackbacks

  1. Sao thế các nhà sử học? | DÂN LÀM BÁO | danlambao.com
  2. Sao thế các nhà sử học? | LỀ TRÁI ĐỐT NÉT

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: