Skip to content

Có nhiều Lý Công Uẩn khác nhau?

Tháng Mười 2, 2010

Tượng thờ vua Lý Thái Tổ ở chùa Kiến Sơ, Gia Lâm, Hà Nội

Hình ảnh vua Lý Thái Tổ (Lý Công Uẩn) là đề tài được quan tâm và bàn cãi rất nhiều trong thời gian vừa qua, nhất là sau khi xuất hiện đoạn trailer của bộ phim Lý Công Uẩn – Đường tới thành Thăng Long.

Tranh cãi nhiều nhất là về trang phục của vua Lý Công Uẩn trong bộ phim, đặc biệt là chiếc mũ “Bình Thiên”.

Vậy đâu là hình ảnh thực sự của vị vua đầu tiên của triều đại nhà Lý và là người khởi xướng dời đô về thành Đại La, sau đó gọi  là thành Thăng Long (Hà Nội ngày nay) khai sinh một triều đại hùng mạnh trong một thời gian dài.

Trong quá trình tìm hiểu hình tượng vị vua mà dư luận đang tranh cãi rất gay gắt trong thời gian gần đây, tôi nhận thấy có nhiều cách đánh giá và phát thảo hình ảnh vua Lý Thái Tổ khác nhau.

Tượng Lý Thái Tổ và Lý Thái Tông ở đền Lý Bát Đế

Có một sự tương đồng đến bất ngờ của những hình tượng vua Lý Thái Tổ, đó là tượng Lý Thái Tổ tại Thành Phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh, tượng Lý Thái Tổ ở vườn hoa Chí Linh, Hà Nội, Tượng Lý Thái Tổ và Lý Thái Tông ở đền Lý Bát Đế và vua Lý Công Uẩn (Lý Thái Tổ) trong phim Lý Công Uẩn – Đường tới thành Thăng Long.

Trong số các hình ảnh này, vua Lý Thái Tổ đều đội mũ có hình dáng mũ “bình thiên” xuất hiện từ thời  Tần Thủy Hoàng, Trung Hoa, chỉ có điểm khác là trong hai bức tượng ở Bắc Ninh và Hà Nội không có những chuổi dây hạt kết phía trước và sau tán mũ như trong phim.

Tượng đài Lý Công Uẩn tại trung thành phố Bắc Ninh

Tại lễ khánh thành tượng đài Lý Thái Tổ tại vườn hoa Chí Linh, Giáo sư Phan Huy Lê, Chủ tịch Hội sử học Việt Nam, nhận xét: “Bức tượng này đã phản ánh được tư thế, thần thái của vua Lý Thái Tổ”. Tức là GS Phan Huy Lê không có ý kiến nào khác về hình tượng, trang phục bức tượng có phù hợp với các tư liệu lịch sử hay không?

Tượng Lý Thái Tổ ở vườn hoa Chí Linh

Trong số các ý kiến phản đối trang phục của vua Lý Công Uẩn trong phim, rất nhiều ý kiến cho rằng vua đội mũ “bình thiên” là không đúng, không có cơ sở.

Theo nhà nghiên cứu lịch sử Nguyễn Đắc Xuân, trong bài viết Lý Công Uẩn, đường tới thành Thăng Long: Tìm đâu hồn Việt? thì không có cơ sở để thể hiện hình ảnh vua Lý Công Uẩn đội mũ “Bình Thiên” có chuổi hạt trước trán.

Lý Công Uẩn trong phim

Trong văn bản kiến nghị cấm chiếu bộ phim Lý Công Uẩn – Đường tới thành Thăng Long gởi Quốc Hội, Tiến Sĩ Cù Huy Hà Vũ dẫn chứng như sau: Về trang phục của vua, trong Lịch triều hiến chương loại chí, ở mục Quy chế về mũ áo của đế vương, Phan Huy Chú (1782 – 1840) chép: Lê Đại Hành lên ngôi, mặc áo long cổn, về sau mặc áo phần nhiều dùng vóc đỏ, mũ sức trân châu… Lý Thái Tông (vị Hoàng đế thứ hai của nhà Lý, trị vì từ năm 1028 đến năm 1054 – CHHV chú thích) mới chế thứ mũ gọi là ‘bát giác tiêu dao’ bằng vàng.

Ông Hà Vũ kết luận: Trước và sau Lý Thái Tổ, vua ta có dùng mũ đồng nghĩa vị Hoàng đế đầu tiên của Nhà Lý dùng mũ là chuyện không phải bàn cãi. Tuy nhiên, chụp cho Ngài cái mũ nhái từ mũ “Bình thiên” của Hoàng đế Trung Quốc có từ Tần Thủy Hoàng rõ ràng là bất chấp bản sắc văn hóa dân tộc.

Qua những nhận xét của một số người nghiên cứu văn hóa, lịch sử đồng thời kết hợp với những hình ảnh trong phim, bức tượng Lý Thái Tổ đang hiệu hữu ở Bắc Ninh và Hà Nội, có thể thấy rằng việc xây dựng hình ảnh vua Lý Công Uẩn còn lâu mới đến hồi kết.

Tiếp tục sưu tầm thêm một số hình ảnh lưu truyền đến hôm nay về vua Lý Công Uẩn tại các đền thờ, chùa chiền tại Việt Nam, tôi tìm thấy một vài hình tượng của Lý Công Uẩn, khác hẳn với những hình ảnh nêu trên. Bức tượng thờ vua Lý Thái Tổ ở chùa Kiến Sơ, Gia Lâm, Hà Nội là một dẫn chứng.

Việc tìm hiểu chính xác hình tượng và vai trò của các nhân vật lịch sử là cần thiết. Để nói ai đúng, ai sai cần có những nghiên cứu sâu sắc và tận tâm của các nhà văn hóa, nhà nghiên cứu lịch sử.

Bộ phim Lý Công Uẩn – Đường tới thành Thăng Long bị lên án, và đang bị ngưng trình chiếu. Vậy còn những bức tượng đang hiện hữu tại Bắc Ninh và Hà Nội thì sao? Không thấy các nhà nghiên cứu lịch sử , văn hóa nhắc tới.

Một Lý Thái Tổ mà sao có nhiều cách thể hiện đến Vậy? Hay là có nhiều Lý Công Uẩn khác nhau?

  • Trần Minh Quân (Da Vàng)
Advertisements
8 phản hồi leave one →
  1. Tháng Mười 2, 2010 1:21 chiều

    Cãi kiểu này thì còn lâu mới có hồi kết. Gọi cho bác Nguyễn Hồng kiên thử coi.

    Bác có biết cái hình cụ Hồ đọc tuyên ngôn độc lập hôm 2/9 cũng có nhiều tấm mà mỗi báo đăng khác nhau. Chỉ riêng cái micro không là cãi mệt luôn, hình chụp nha. Mà hình micro tấm thì hình tròn, tấm thì hình vuông là sao?

  2. nhkien permalink
    Tháng Mười 3, 2010 9:02 sáng

    Chuyện này sao bác không trao đổi với bác Đông A, mới viết rất nhiều về mũ?
    Tôi xin khất bác sau, vì muốn có hình ảnh cho thuyết phục. Mà hiện tôi chưa tìm lại được.
    Thật tình là lâu nay tôi chỉ làm khảo cổ học cho vui, sách vở tài liệu đem cho hết rồi.
    Bác đọc bài này chưa: http://nguyenxuandien.blogspot.com/2010/09/tuong-thuat-truc-tiep-cuoc-pv-hoa-si.html ?

  3. nhkien permalink
    Tháng Mười 3, 2010 9:09 sáng

    @ HDTG:
    Bác cứ CHỈ ĐIỂM thế chết người khác thôi!
    Tôi có được bác Dương Minh Long bảo sẽ gửi cho ảnh chụp cái mi-cà-rô đã phát thanh lời Cụ Hồ. Hiện vật XỊN mà giờ LƯU LẠC ở một đền thờ tận trong Nam. Tôi đặt vấn đề NGHI NGỜ. Bác Long “thề sống thề chết”… nhưng rồi LẶN MẤT TĂM.
    :((

  4. Ha Huy Kiêm permalink
    Tháng Mười 3, 2010 9:23 sáng

    Cụ LCU đứng ở vườn hoa Nhà Kèn được nhiều người nước ngoài hiểu là có một anh Vua Tàu nào đó đứng ở đây. Các người dựng tuợng đạt được mong muốn của bề trên, yên tâm cai trị. Muốn bỏ đi thì phải chờ sự chỉ đạo của bề trên.Trong 1000 năm không xâm chiếm được VN, nay chỉ cần mấy đồng yuen là Vua Tàu lừng lững giưa thủ đô.

  5. hoadanang permalink
    Tháng Mười 4, 2010 8:13 sáng

    Bác Da vàng ơi, hình như Tượng Lý Thái Tổ ở vườn hoa Chí Linh, rồi Tượng đài Lý Công Uẩn tại trung thành phố Bắc Ninh… mới đúc, hay cách nay vài năm, vài mươi năm (tôi không rõ) thì kể vào làm gì. Phải là tượng cũ kia.như tượng Tượng thờ vua Lý Thái Tổ ở chùa Kiến Sơ, Gia Lâm, Hà Nội, rồi Tượng Lý Thái Tổ và Lý Thái Tông ở đền Lý Bát Đế mới có thể kể vào.
    Nhưng, nói gì thì nói, phim đó là phim Tàu 100% rồi. Không thể lẫn vào đâu được, bác ạ!

Trackbacks

  1. Cập nhật tin mới hôm nay « Tin tức hàng ngày
  2. Điểm tin ngày 04-10-2010 « Tin tức hàng ngày
  3. Điểm tin ngày 05-10-2010 « Tin tức hàng ngày

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: