Skip to content

Trung Quốc 'nắn gân' Nhật, 'răn đe' nhiều nước ở biển Đông

Tháng Chín 23, 2010
Trung Quốc đang “nắn gân” Nhật Bản qua vụ tàu đánh cá của họ va chạm với tàu tuần tra bờ biển Nhật Bản hôm 7/9, cựu Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Richard Armitage khẳng định.

>>  Hàng triệu người Trung Quốc ‘nổi đóa’ với Nhật Bản

“Nắn gân”

Sau cuộc gặp phát ngôn viên Chính phủ Nhật Yoshito Sengoku, ông Armitage khẳng định: “Xét về mức độ nhất định, Trung Quốc đang thử sức Nhật Bản”.

Theo RFI, Trung Quốc đang nỗ lực xây dựng ưu thế về hàng hải tại khu vực. Ngay cả tàu đánh cá Trung Quốc bị bắt hôm 7/9/2010 cũng là một tàu của chính quyền, có nhiệm vụ tuần tra “để bảo vệ sinh mạng và tài sản của những người đánh cá Trung Quốc”.

Còn một nguồn tin giấu tên từ Trung Quốc do Yomiuri dẫn lời cho biết, Bắc Kinh coi Thủ tướng Nhật Naoto Kan “là một đối tác dễ làm việc cùng”. Chừng nào ông Kan còn làm Thủ tướng Nhật, Trung Quốc có thể  đạt được lợi ích tối đa mà chỉ phải nhân nhượng tối thiểu… Với tính toán đó, Trung Quốc đang triển khai chính sách cứng rắn thể “thử sức, ép” Nhật Bản càng nhiều càng tốt.

Tàu Trung Quốc (giữa) bị cáo buộc xâm phạm lãnh thổ Nhật.

Điều đặc biệt là kiểu “nắn gân” của Trung Quốc tăng dần nhưng với tốc độ nhanh. Theo RFI, Đại sứ Nhật tại Bắc Kinh là Uichiro Niwa liên tục bị triệu tập (5 lần trong 7 ngày) cho thấy mức độ phản đối của Bắc Kinh tăng lên rất mạnh.

Đã vậy, các quan chức triệu tập ông Niwa ngày càng quan trọng, có quyền lực cao hơn: sau Thứ trưởng Ngoại giao là Ngoại trưởng và sau đấy là cả Ủy viên Quốc vụ Đới Bỉnh Quốc.

Đáng chú ý hơn nữa là trong cuộc gặp ông Niwa, Ủy viên Quốc vụ Đới Bỉnh Quốc “nói chuyện” tới 45 phút trong đêm thứ 7. Theo RFI, đây là hành động bất thường khi một quan chức cấp cao như ông Đới triệu tập Đại sứ nước ngoài để phản đối ngay trong ngày nghỉ cuối tuần.

Và tới hôm qua, đích thân Thủ tướng Ôn Gia Bảo đe dọa sẽ có thêm nhiều hành động chống lại Nhật nếu Tokyo không thả thuyền trưởng của họ bị bắt hôm 7/9.

Ông khẳng định Nhật phải trả tự do vô điều kiện cho thuyền trưởng bị bắt. “Nhật phải chịu hoàn toàn trách nhiệm vì gây ra tình hình hiện tại và sẽ phải chịu hậu quả. Nếu không trả tự do, Trung Quốc sẽ có thêm các hành động mới”, ông Ôn tuyên bố.

Trung Quốc đòi Nhật thả thuyền trưởng vô điều kiện.
Hiện Nhật Bản trả 14 thủy thủ và tàu cá Trung Quốc. Riêng thuyền trưởng bị giam giữ tiếp và có thể sẽ bị tuyên án theo luật pháp Nhật Bản.

Không chỉ phản đối “chay”, Trung Quốc còn hiện thực hóa sự đe dọa: ngay sau khi Nhật kéo dài thời gian tạm giam thuyền trưởng tàu Trung Quốc, Bắc Kinh trả đũa bằng việc dừng cuộc họp song phương về biển Hoa Đông được dự trù vào giữa tháng 9.

Và sau đó, họ lại chuyển thêm nhiều trang thiết bị, có thể dùng để khai thác dầu mỏ, tới khu vực đang tranh chấp giữa hai nước và có nhiều dầu ở biển Hoa Đông.

Theo RUVR, đây là những hành động căng thẳng chưa từng diễn ra từ trước tới nay, dù là năm 2005 hay 2006, nhiều người Trung Quốc biểu tình, đốt quốc kỳ Nhật Bản trước Đại sứ quán nước này tại Bắc Kinh để phản đối việc Nhật Bản sửa sách lịch sử về Thế chiến thứ II.

Răn đe nhiều nước ở biển Đông

Ngoài việc thử sức Nhật, cựu Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Richard Armitage cũng cho rằng, mọi hành động từ phía Trung Quốc còn có mục tiêu cảnh báo Malaysia, Philippines và Đài Loan về những khu vực mà họ đang tranh chấp với Trung Quốc tại biển Đông.

Nói cách khác, sau khi có nhiều hành động “dương oai” ở biển Đông với những nước nhỏ và trung bình, Trung Quốc nay lấy một cường quốc khu vực (lớn hơn, mạnh hơn) là Nhật Bản làm ví dụ cho các nước khác “thấy mà sợ”.

Trung Quốc bị cáo buộc “rung cây dọa khỉ”.

Xa hơn nữa, Trung Quốc còn nhân việc cứng rắn với Nhật mà răn đe Mỹ, Hàn Quốc, đáp trả việc hai nước này liên tục tập trận ngay ngoài khơi Trung Quốc.

Nói cách khác, khi Mỹ, Hàn Quốc liên tục tập trận ngoài khơi Trung Quốc, nước này cũng có hành động tương tự: hải quân diễn tập bắn đạn thật gần những nơi mà hai nước trên luyện tập.

Tuy nhiên, dường như mọi hành động đó của Bắc Kinh chưa nhận được sự “quan tâm đúng mức” từ Tokyo và Washington nên Trung Quốc tự thấy phải có hành động mạnh hơn. Và tỏ ra cứng rắn với Nhật là một trong những giải pháp cho vấn đề, vừa thể hiện được vị thế cường quốc khu vực của Trung Quốc, vừa cho Mỹ thấy mình không dễ bị “bắt nạt”.

Nguồn gốc tranh chấp

Nhật, Trung Quốc tranh chấp quần đảo Senkaku (theo tiếng Nhật) từ hơn 30 năm trước. Đây là nơi có nhiều nguồn lợi. Ngoài thủy hải sản, đáy biển Hoa Đông còn có thể đang lưu giữ lượng dầu tương đương 100 tỷ thùng và hơn 2.000 tỷ m3 khí tự nhiên. Đây là “vùng đất vàng” mà Nhật Bản nghèo năng lượng và Trung Quốc đói năng lượng đều “thèm khát”.

Hoa Đông rất giàu tài nguyên.

Phải tới năm 2004, căng thẳng mới giảm rõ rệt và tới năm 2008, họ thống nhất cùng nhau khai thác khí đốt.  Dù vậy, theo Reuters, tiến trình xử lý tranh chấp nhìn chung tiến triển chậm và Nhật cáo buộc Trung Quốc vi phạm hiệp định hai bên ký.

Tới nay, hai bên vẫn chưa thiết lập được cơ chế thống nhất, ổn định để cùng khai thác dự trữ năng lượng. Hợp tác năng lượng song phương mới chỉ dừng lại ở một số khu vực, lĩnh vực không xảy ra tranh chấp như các chương trình môi trường hay bảo tồn….

Tuy nhiên, trong thời gian đó, quan hệ kinh tế tăng “chóng mặt”. Tính tới năm 2009, Trung Quốc trở thành đối tác thương mại quan trọng nhất của Nhật Bản.

Kim ngạch thương mại song phương đạt mức 146,8 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm nay, tăng 34% so với cùng kỳ năm ngoái.

Do đó, việc hai bên căng thẳng như hiện nay khiến nhiều người lo ngại quan hệ kinh tế sẽ bị tổn hại, một điều bất lợi không chỉ cho hai nước mà còn cả khu vực và thế giới.

Nam Việt (tổng hợp)
(Theo Đất Việt)
Advertisements
No comments yet

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: